Je wandelt over het smalle kadepad en waant je direct in een levend Hollands schilderij. Kinderdijk is met zijn 19 reusachtige molens ons meest iconische watermonument en officieel erkend als UNESCO-werelderfgoed. Waar een gemiddeld polderdorp hooguit één molen telt, vind je hier een complete 18e-eeuwse watermachine. Achter dit idyllische beeld schuilt een bizar verhaal: van gezinnen die ín de molens wonen tot de cruciale heldenrol die deze monumenten speelden in de Tweede Wereldoorlog.
Hoe eeuwenoude molens een ramp voorkwamen in WOII
Tijdens de barre winter van 1944-1945 dreigde er een stille catastrofe. Door een nijpend tekort aan brandstof en elektriciteit vielen de moderne stoom- en dieselgemalen in de regio volledig stil. Als het water zou stijgen, zou de complete polder onderlopen, met verwoesting en hongersnood tot gevolg.
In allerijl werden de reeds afgedankte 18e-eeuwse molens weer in gebruik genomen. Met enkel de kracht van de wind hielden de molenaars dag en nacht het water op peil. Dankzij deze historische noodgreep bleef het land droog en werd een verwoestende overstroming midden in de Tweede Wereldoorlog voorkomen.
Hoe het is om in een 300-jarige molen te wonen
Het leven in een eeuwenoude poldermolen is allesbehalve standaard. Omdat de robuuste muren schuin weglopen, moet vrijwel elk meubelstuk op maat worden gemaakt. Bovendien wonen de gezinnen letterlijk ín het werkende mechanisme.
Wanneer de wind aantrekt en de wieken draaien, kraakt en trilt de hele constructie. Het vraagt echt vakmanschap om zo’n historische machine te bedienen. Deze passie voor het molenaarsambacht wordt dan ook vaak van generatie op generatie doorgegeven: een unieke levensstijl waarin wonen, historie en handwerk samenkomen.
Het ingenieuze watersysteem achter de 19 molens
Dat deze 19 molens zo dicht op elkaar staan, is geen toeval maar een staaltje 18e-eeuwse ingenieurskunst. De lage polders van de Alblasserwaard kampten eeuwenlang met hardnekkige overstromingen. Om het overtollige polderwater efficiënt af te voeren naar de rivier de Lek, werd een slim systeem bedacht.
De molens werden opgedeeld in twee groepen die het water in stappen omhoog pompten. Dit indrukwekkende staaltje watermanagement maakt de locatie tot op de dag van vandaag wereldberoemd: een historisch meesterwerk dat ons land droog hield toen niets anders werkte.
