Tot 1926 richtten warenhuizen zich uitsluitend op de welgestelde elite. Chique winkels overlaadden hun klanten met Franse termen en torenhoge prijzen. Oprichters Leo Meyer en Arthur Isaac brachten daar op 4 november 1926 verandering in. Zij openden aan de Kalverstraat de allereerste Hollandsche Eenheidsprijzen Maatschappij Amsterdam (HEMA).
HEMA maakte alledaagse spullen plotseling betaalbaar voor het gewone volk. Een simpel bord, zeep of handdoek kostte slechts een paar stuivers. Tien jaar later vond er op de Nieuwendijk echter een bijzonder incident plaats. Een onverwachte blunder van de bedrijfsleider veranderde de winkelketen voorgoed.
Per ongeluk een bestseller
Het succesverhaal van de rookworst begon met een gigantische rekenfout. In 1936 wilde de bedrijfsleider op de Nieuwendijk 1.000 worsten bestellen voor zijn restaurant. Door een extra nul op de bestelling kreeg hij er plotseling 10.000 geleverd. Hij zat letterlijk met de handen in het haar.
Weggooien was geen optie, dus bedacht hij ter plekke een reddingsplan. Hij liet de worsten snel opwarmen, sneed ze doormidden en verkocht ze stoomvers aan voorbijgangers. De heerlijke geur deed de rest. Amsterdammers stonden al snel in de rij en een legendarische snackhype was geboren.
Een geheim van 85 jaar oud
Achter die knapperige HEMA-worst schuilt een ambachtelijk proces dat al ruim 85 jaar nauwelijks veranderde. Het precieze kruidenrecept blijft een strengbewaard geheim. Slagers mengen hoogwaardig vlees met water, zout en specerijen tot het perfecte worstdeeg. Daarna vullen ze de velletjes en hangen ze de worsten ondersteboven in de rookwagen.
Tijdens het hangen ontstaat aan de onderkant soms een donker vlekje. Slagers noemen dit ingedroogde vlekje liefdevol de ‘Gelderse druppel’. Vervolgens roken de worsten maar liefst zeven uur lang op echt beuken- en eikenhout. Dit langdurige proces geeft de snack zijn karakteristieke goudbruine kleur, volle smaak en en een heerlijk krokante buitenkant. Pas na het labelen en koelen gaan ze op transport naar de winkels.
